کمپیوتر ساینس

معرفی پوهنځي کمپیوترساینس

پوهنځي کمپیوتر ساینس پوهنتون هرات درگذشته درقالب دیپارتمنت کمپیوتر پوهنتون اسلامی ساینس وتکنالوژی فعالیت خود را آغاز نموده بود ولی با توجه به تحولات اخير در كشور و رشد سريع تكنالوژي معلوماتي اين رشته همه ساله علاقمندان زيادي را به خود جذب نمود.  با افزایش تعداد محصلین وبروز برخی مشکلات این پوهنځي درسال ۱۳۸۳ بنابه فرمان وزارت محترم تحصیلات عالی از فعالیت متوقف وپس از آن در چوکات پوهنتون هرات با کمک پوهنتون تخنیکی برلین آغاز به فعالیت مجدد نمود.

این دانشکده درسال (۱۳۹۵) دارای ۱۸ استاد رسمی در سه دیپارتمنت مهندسی نرم افزار، طراحی دیتابیس و مدیریت شبکه که دارای ۵۴۹ محصل که ۳۰٪ فیصد آنرا طبقه اناث تشکیل می دهد. درین این پوهنځي ۴ لابراتوار مجهز با ۳۰ پایه کمپیوترمتصل با اینترنت، کتابخانه مجهز وتیم ورزشی فعال بعنوان بخشی ازامکانات موجود دراین پوهنځي بشمارمیروند.

 

اهداف برآورده شده وظیفوی

پوهنځي کمپیوترساینس درچوکات پوهنتون هرات وظیفه تربیه افراد متخصص، تحقیق وعرضه خدمات تکنالوژی معلوماتی را بدوش دارد. تربیه افراد، تحقیق وعرضه خدمات تکنالوژی معلوماتی نظربه امکانات به کمک اعضای کدرعلمی (اساتید) ومنسوبین اداری پوهنځي با درنظرداشت لوایح ومقرره هایی که ازجانب مقام محترم وزارت تحصیلات عالی وضع میگردد، صورت میگیرد.

رشته تکنالوژی معلوماتی درافغانستان یک رشته جدید میباشد. به همین منظور پوهنځي کمپیوترساینس درپوهنتون هرات هم یک پوهنځي جدید التأسیس است که باهمکاری کدرعلمی جوان  درجهت برآورده ساختن نیازمندیهای تكنالوژي معلوماتي جامعه تلاش مینماید.

منسوبین پوهنځي کمپیوترساینس طی یک همایشی  جشن ده سالگی تأسیس آنرا را تحت مراسمی با شکوه در نیمه اول سال ۱۳۹۳ تجلیل نمودند. در این مراسم مهمانان خارجی و داخلی اشتراک داشتند و نمایشگاه تحت نام نمایشگاه خلاقیت های محصلین پوهنځي کمپیوترساینس توسط گرو های علمی تحقیقی و خدماتی  ریاست پوهنځي کمپیوترساینس (پوهنیار فوزیه ناصری و محصلان) از تاریخ 3/8/1394 الی 5/8/1394 مدت سه روز در پوهنتون هرات برگزار گردید که هدف از این نمایشگاه  معرفی توانمندی های پوهنځي کمپیوترساینس در سطح پوهنتون هرات و ولایت هرات ، شناخت استعداد های بالقوه  محصلین دانشکده کمپیوترساینس، تشویق محصلین  برای انگیزه دهی به فعالیت های علمی در زمینه  پیشرفت تکنالوژی، ایجاد رابطه بین محصلین پوهنحی کمپیوترساینس و بازده تکنالوژی، ارزیابی نیاز های جامعه  از قبیل  دفاتر دولتی و شرکتهای تجارتی مراکز خدماتی در عرصه تکنالوژی، بکار انداختن استعدادهای برتر ، کاربردی ساختن وسایل تکنالوژی در عرصه های مختلف علم روز، آگاه ساختن اذهان عامه در امور تحقیقی ،پژوهشی و تکنالوژی نوین، عرضه و سرویس  دهی برنامه های کامپیوتری در محیط های مختلف اکادمیک و معرفی بهترین و پرکاربردترین برنامه های ساخته شده توسط محصلین دراین نمایشگاه  به نمایش گذاشته شد.

قابل تذکراست که تثبیت این پوهنځي در چوکات پوهنتون هرات و  تشکیل سه دیپارتمنت مدیریت شبکه، مهندسی نرم افزاروطراحی دیتابیس از جمله مهم ترین اهداف برآورده شده این پوهنځي درین مدت به حساب می آید.

انواع فعالیت های اجراء شده وظیفوی

بخش ساختمانی و تجهیزات

نداشتن یک ساختمان مستقل و مناسب از جمله معضلات سر راه این پوهنځي بوده که در خیلی از موارد چالش برانگیز نیز بوده است. از آنجائیکه این پوهنځي از نظر کمی و کیفی رشد صعودی دارد، داشتن یک ساختمان مجهز و مستقل از ضروریات عمده این پوهنځي بوده که امیدواریم به زودی این معضل رفع گردد.

در قسمت تجهیزات، به تعداد ۲۰ پایه کمپیوتر از کمک های کشور کوریا توسط وزارت محترم تحصیلات عالی در سال ۱۳۸۳به این پوهنځي تسلیم گردید. همچنان به تعداد ۳۰ پایه کمپیوتر از طریق قرار داد های بانک جهانی و پوهنتون تخنیکی برلین  در سال ۱۳۸۸به این پوهنځي کمک گردید. ودرسال ۱۳۹۳ از کمک های USID به تعداد ۳۰ پایه کیس به این پوهنخی اهدا گردیده است. و همچنان لابراتوار های کمپیوتر این پوهنځي را نیز با یک شبکه داخلی منظم مجهز گردیده است.

در بخش علمی و آکادمیک

در طی سال های گذشته از جمله فعالیت های انجام شده در بخش علمی و اکادمیک جذب کدر های توانا و موفق درین پوهنځي میباشد. از مجموع ۲۱ استاد جذب شده درین پوهنځي تا اکنون 11 استاد دوره ماستری خویش را در پوهنتون تخنیکی برلین-آلمان تکمیل نموده و ۸ استاد دیگر در حال حاضر در حال سپری نمودن دوره ماستری و ۲ استاد در دوره دکتورا خویش در آلمان میباشند.

در بخش انکشاف نصاب درسی و مفردات درسی پوهنځي

از آنجائیکه پوهنځي کمپیوتر ساینس از بدو تأسیس در پوهنتون هرات توأمیتی را با پوهنتون تخنیکی برلین به امضأ رسانیده است؛‌ لهذا نصاب درسی و مفردات درسی این پوهنځي به صورت دوامدار به همکاری و تحت نظارت پروفسیور های پوهنتون تخنیکی برلین بروز رسانی شده است. در حال حاضر پنجمین نصاب درسی این پوهنځي در ماه ثور ۱۳۹۳ برای غور و بررسی به پوهنتون تخنیکی برلین فرستاده شده است و کار روی آن جریان دارد. مواد و دروس ذکر شده در نصاب درسی به صورت استندرد جهانی و معیار های سیستم کریدت اعیار میباشد. درین بخش با پوهنځي کمپیوتر ساینس پوهنتون بلخ، ننگرهار و پوهنتون کندهار نیر تبادلات نظر صورت گرفته است.

در بخش انکشاف

از بدو تأسیس (۱۳۸۳)‌ تا اکنون این دانشکده در حال گسترش و انکشاف بوده و به صورت خلاصه میتوان از ایجاد سه دیپارتمنت در سطح پوهنځي و ایجاد مرکز تکنالوژی معلوماتی در سطح پوهنتون هرات نام گرفت. این انکشافات بیشتر به خاطر برآورده ساختن نیاز مندی های اولیه این پوهنځي بوده است.

 در بخش ظرفیت سازی

تعداد استادانیکه به ماستری و دکتورا اعزام شده اند

نوع بورسیه

مجموعه

ذکور

اناث

سال

پوهنځي

شماره

ماستری

6

3

3

1387/2008

پوهنتون تخنیکی برلین

1

ماستری

5

3

2

1390/2011

//

2

ماستری

6

3

3

1393/2014

//

3

دکتورا

2

2

0

1393/2014

//

4

ماستری

2

1

1

1394/2015

//

5

 

21

12

9

 

 

مجموعه

 

 

 

تعداد استادانیکه تقرر حاصل نموده اند:

ملاحظات

مجموعه

ذکور

اناث

سال

پوهنځي

شماره

 

۲

۱

۱

۱۳۸۷

کمپیوتر ساینس

1

 

۷

3

4

۱۳۸۸

//

2

 

۲

۱

۱

۱۳۸۹

//

3

 

۵

۳

۲

۱۳۹۱

//

4

 

۲

۱

۱

۱۳۹۲

//

5

 

3

۱

2

۱۳۹۳

//

6

 

۲1

۱0

۱1

 

 

مجموعه

 

تعداد استادانیکه ترفیع علمی نموده اند

مجموعه

پوهاند

پوهنوال

پوهندوی

پوهنمل

پوهنیار

پوهنځي

شماره

8

 

 

 

 

8

کمپیوتر ساینس

1

2

 

 

 

2

 

 

2

 

 

 

۰

 

 

 

3

 

 

۰

 

 

 

 

4

 

۰

 

 

 

 

 

5

10

 

 

 

2

8

 

مجموعه

 

 

 

تعداد اساتیدی که جهت اشتراک در پروگرامهای کوتاه مدت به خارج از کشور سفر نموده اند

مجموعه

ذکور

اناث

پوهنځي

شماره

2

2

۰

هندوستان

1

۲

۲

۰

ترکیه

2

10

7

3

آلمان

3

2

2

.

دبی

 

1

1

.

سریلانکا

 

1

1

.

اسلام آباد

 

18

۸

3

 

مجموعه

 

تعداد محصلان جذب شده

مجموعه

ذکور

اناث

سال

دیپارتمنت

پوهنځي

شماره

۸

۸

۰

۱۳۸۱

عمومی

کمپیوتر ساینس

۱

۵۰

۳۵

۱۵

۱۳۸۲

//

//

۲

۷۰

۴۵

۲۵

۱۳۸۳

//

//

۳

۴۵

۳۵

۱۰

۱۳۸۴

//

//

۴

۰

۰

۰

۱۳۸۵

//

//

۵

۵۷

۴۰

۱۷

۱۳۸۶

//

//

۶

۸۹

۵۸

۳۱

۱۳۸۷

//

//

۷

۱۲۸

۹۸

۳۰

۱۳۸۸

//

//

۸

۷۰

۵۴

۱۶

۱۳۸۹

//

//

۹

۱۳۱

۱۰۶

۲۵

۱۳۹۰

//

//

۱۰

۱۸۶

۱۲۲

۶۴

۱۳۹۱

//

//

۱۱

۱۶۰

۱۲۶

۳۴

۱۳۹۲

//

//

۱۲

۱۵۴

۱۰۷

۴۷

۱۳۹۳

//

//

۱۳

150

110

40

1394

//

//

14

160

90

70

1395

//

//

15

1455

1034

421

 

 

 

مجموعه

 

 

 

 

تعداد فارغان پوهنځي

مجموعه

ذکور

اناث

سال

دیپارتمنت

پوهنځي

شماره

۸

۸

۰

۱۳۸۵

عمومی

کمپیوتر ساینس

۱

۴۲

۲۹

۱۳

۱۳۸۶

//

//

۲

۶۴

۴۱

۲۳

۱۳۸۷

//

//

۳

۳۹

۳۲

۷

۱۳۸۸

//

//

۴

۵۲

۳۷

۱۵

۱۳۸۹

//

//

۵

۵۵

۳۰

۲۵

۱۳۹۰

//

//

۶

۶۸

۵۳

۱۵

۱۳۹۱

//

//

۷

64

53

11

۱۳۹۲

//

//

۸

44

32

12

1393

مدیریت سیستم های اطلاعات

//

9

9

5

4

انجینیری نرم  افزار

29

29

.

شبکه های کامپیوتری و سیستم عامل

36

22

14

1394

مدیریت سیستم های اطلاعات

//

10

31

12

19

انجینیری نرم  افزار

31

31

.

شبکه های کامپیوتری و سیستم عامل

567

409

158

 

 

 

مجموعه

 

بخش خدمات محصلان

یکی از فعالیت های انجام شده در سطح پوهنځي ایجاد تیم های ارائه خدمات محصلین برای محصلین میباشد. این تیم ها از شروع تشکیل وجود داشته که در دو بخش کاری تقسیم شده اند. تیم مدیران تخنیکی ‍ پوهنځي کسانی هستند که تمام کارهای تخنیکی پوهنځي را به عهده دارند. از جمله وظایف این تیم ارائه خدمات تخنیکی در بخش تنظیم امور شبکه؛ تهیه و اصلاح مشکلات کمپیوتری لابراتوار های پوهنځي ؛ حل مشکلات کمپیوتری و تخنیکی سایر محصلین ‍پوهنحئي؛ ارائه صنوف تخنیکی و دروس مبتدی در قسمت طرز استفاده از کمپیوتر و سایر برنامه های کمپیوتری میباشد.

تیم  دوم عبارت از تیم توتورها بوده که به صورت پارت تایم در کنار محصلین و اساتید حضور داشته و در آموزش دروس پوهنحئي به محصلین کمک میکنند. این نوع همکاری بین محصلین واساتید دقیقا رابطه خوبی  را ایجا د  کرده و  میزان علاقه مندی به فعالیت های رضا کارانه را نیز افزایش داده است.

در بخش لیلیه ها و خدمات رسانی

تعداد شاملین لیلیه در سال های گذشته به صورت میانگین ۸ نفر در سال  بوده اما امسال ۱۷ نفر از طریق معاونیت مالی و  اداری ‍و ریاست پوهنتون هرات  جذب لیلیه ها  شده اند.

در بخش سمینار و کنفرانس ها

اساتید محترم پوهنځي در بخش های متعدد سیمینار ها و کنفرانس های را ارائه کرده اند که در ذیل به صورت نکته وار بعضی از آن موارد ذکر گردیده است.

 مدیریت سازمان ها و کیفیت مودل آن

•                   Organization Management and Quality Models

•                         Gender Aspects In The Area of Computer Science At The Afghan Universities   حضور خانم ها در دنیای کمپیوتر ساینس و ای تی

•                         The role of Mathematics In Computer Science

 نقش محاسبات ریاضی در کامپیوترساینس

•                           Structure of The Web Presence of The Afghan Universities

ساختار و حضور ویب سایت های پوهنتون های افغانستان

 

در بخش بهبود ظرفیت های انسانی

از آنجائیکه پوهنځي کمپیوتر ساینس یک ‍ پوهنځي جدیدالتأسیس بوده است، با مشکل جدی کمبود کارمندان اداری مواجه بوده است که در سال های اخیر به این مشکل به صورت جدی رسیدگی صورت گرفته و کارمندان اداری مورد نیاز استخدام شده است. در حال حاضردرتشکیل این پوهنځي کمبود یک نفر کتابدار  احساس میگردد که این نیز درآینده نزدیک حل خواهد شد.

از نظر تشکیل کادرهای علمی کمبود های اولیه رفع گردیده ولی نظر به افزایش روز افزون تعداد محصلین و همچنان ارائه لکچر مضمون کمپیوتر سایر پوهنځي های پوهنتون هرات هنوز نیز کمبود احساس میگردد.

در بخش محیط زیست و حفظ و مراقبت

محصلین، اساتید و منسوبین پوهنځي کمپیوترساینس بیش از ۵۰۰ اصله نهال غیر مثمر را در دو بهار به صورت رضأ کارانه تهیه و در محیط ‍پوهنتون غرس نموده اند. که بدین ترتیب به صورت اندک در سر سبزی ‍پوهنتون نقش خویش را ایفا نموده اند.

در قسمت حفظ و مراقبت ‍ پوهنځي محصلین و منسوبین این نهاد سخت کوشا بوده چندین بار برای پاک کاری و نگهداری محیط زیست به صورت دسته جمعی محیط پوهنځي را پاک نموده اند.

 

دست آورد ها

فراهم نمودن زمینه آموزش علوم کمپیوتر یکی از  نیازهای مبرم ملی و جهانی برای پیشرفت جامعه و مدرن ساختن یک جامعه میباشد. رسالت اساسی این نهاد تحصیلی ارائه خدمات آموزش معیاری با استفاده مؤثر از روشهای نوین آموزشی و ارتقاء ظرفیت علمی و متودیک اعضای کادر علمی، تولید علم کمپیوتر، پیاده سازی سیستم های کمپیوتری، سیستم های شبکه ای از طریق نهادینه ساختن فرهنگ تحقیق و نگارش، تلاش در جهت کاربردی ساختن علم کمپیوتر برای انجام تحقیقات علمی تربیه کادر متخصص مسلکی، ایجاد ظرفیت های علمی در بازار کار  برای فارغان این رشته تحصیلی و انجام شناسایی چالش های موجود در جامعه را تشکیل میدهد. با اجرای رسالت فوق در نظر داریم تا در راستای تحقق توسعه علم تکنالوری در انکشاف اقتصادي، ارتباطات اجتماعی،  دینی   در افغانستان سهم خویش را  به عنوان یک نهاد علمی ایفا نماییم.

 گسترش حوزه فعالیت : با در نظر داشت داشته های اندک پوهنځي کمپیوتر ساینس ایجاد و تشکیل آمریت تکنالوژی معلوماتی از جمله دست آورد های فرا وظیفه وی این ‍پوهنخی میباشد. در چوکات این آمریت بخش های چون مدیریت  تخنیک،مدیریت  شبکه، مدیریت اطلاعات و آموزش با تمام شرح وظایف آن عرض وجود کرده است. بخش های مختلف این آمریت توسط اساتید این پوهنځي اداره و رهبری میشود.

در کنار آن ایجاد مرکز تکنالوژی معلوماتی که یک مرکز وسیع برای ارائه خدمات تکنالوژی مدرن با استفاده از امکانات و آخرین سیستم های مدرن میباشد.

جلب کمک های مالی دونرها اشخاص و موسسات : از شروع تأسیس این پوهنځي کمک های مالی دونر های مختلف جلب گردیده است. موسساتی چون DAAD، بانک جهانی،‌ وزارت خارجه آلمان و پوهنتون تخنیکی برلین کمک های مالی زیادی را به این پوهنځي ارسال داشته اند. به طور خلاصه نتایج آنرا میتوان با نام گیری چند مورد بیان نمود.

•                     تطبیق کریکولم معرفی شده توسط پوهنتون تخنیکی برلین برای دوره لیسانس توسط اساتید آلمانی

•                     ارسال اساتید آلمانی و هندی برای پیشبرد امور درسی این پوهنځي در هرات

•                     ارسال اساتید جوان این پوهنځي برای فراگیری دوره ماستری در سه گروه مختلف به کشور آلمان

•                     فرستادن اساتید جوان این پوهنځي برای فراگیری دوره دوکتورا به کشور آلمان

•                     خریداری کمپیوتر های دیسکتاپ و بعضی تجهیزات لازم آن

•                     خریداری پروجکتور برای صنوف درسی

•                     ایجاد مرکز تکنالوژی معلوماتی پوهنتون هرات با تمام امکانات آن

•                     خریداری لوازم مورد ضرورت پوهنځي

از آنجائیکه تمام کارمندان این پوهنځي جوان بوده و به صورت تدریجی در ۱۰ سال اخیر وارد پوهنځي گردیده و استخدام شده اند تمام مسیر راه درین ۱۰ سال گذشته تجارب بوده که میشود گفت کارمندان و اساتید این نهاد را برای اجرای کار و انجام فعالیت های روزمره در سطح پوهنځي آماده ساخته است.‌ آنچه میتوان به صراحت گفت این دوره از زمان باعث ایجاد فرصت های مناسب برای توسعه و رشد سطح علمی اساتید پوهنځي بوده که خود یک قوت و نکته مثبت برای اعضأ  و خود این پوهنځي به شمار میرود.‌ در ۱۰ سال گذشته بیشتر روی توسعه توانائی های این پوهنځي تأکید گردیده و این روند تا پنج سال آینده نیز با فیصدی بالا تعقیب خواهد شد. زیرا ایجاد فرصت ها و استفاده از آن برای رشد و توسعه پوهنځي و محصلینی که به این پوهنځي جهت تدریس می آیند خیلی خوب و مفید خواهد بود.